Tạm hoãn xuất cảnh theo Điều 28 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP và những điểm người nộp thuế cần lưu ý

Xin chào các bạn, hôm này Người trợ lý Atax chia sẻ nội dung trọng tâm về biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế theo Điều 28 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP. Đây là biện pháp quản lý thuế có tính chất cưỡng chế hành chính, áp dụng trong các trường hợp người nộp thuế còn nợ thuế quá hạn hoặc chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế theo quy định. Đối với bộ phận kế toán, chủ doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh, việc theo dõi tình trạng nợ thuế, thời hạn nộp thuế và thông báo của cơ quan thuế là yêu cầu bắt buộc nhằm hạn chế rủi ro pháp lý và rủi ro xuất nhập cảnh.

Đối tượng bị tạm hoãn xuất cảnh

Các nhóm đối tượng có thể bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh bao gồm:

• Cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh có số tiền nợ thuế từ 50 triệu đồng trở lên và quá hạn nộp từ 120 ngày trở lên.

• Chủ sở hữu hưởng lợi hoặc người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã có số tiền nợ thuế từ 500 triệu đồng trở lên và quá hạn nộp từ 120 ngày trở lên.

• Người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, sau 120 ngày kể từ ngày cơ quan thuế thông báo mà không khôi phục hoặc không chấm dứt hiệu lực mã số thuế.

• Người nước ngoài có số tiền thuế nợ quá thời hạn nộp theo quy định.

• Người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài hoặc định cư ở nước ngoài, trước khi xuất cảnh từ Việt Nam còn nợ thuế quá hạn.

Về góc độ kế toán, các ngưỡng nợ thuế 50 triệu đồng và 500 triệu đồng cần được theo dõi thường xuyên trên hệ thống quản lý thuế điện tử. Doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh cần rà soát số liệu nợ thuế, tiền chậm nộp, thông báo thuế và tình trạng mã số thuế để tránh phát sinh rủi ro bị tạm hoãn xuất cảnh.

Thẩm quyền thông báo tạm hoãn xuất cảnh

Cơ quan thuế quản lý trực tiếp người nộp thuế có thẩm quyền thông báo tạm hoãn xuất cảnh. Cơ quan thuế đã thông báo tạm hoãn xuất cảnh có thẩm quyền thông báo gia hạn hoặc hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh. Trường hợp người nộp thuế thay đổi cơ quan thuế quản lý thì cơ quan thuế mới có thẩm quyền gia hạn hoặc hủy bỏ thông báo tạm hoãn xuất cảnh.

Như vậy, về nguyên tắc quản lý, cơ quan thuế trực tiếp quản lý hồ sơ thuế của người nộp thuế là đơn vị đầu mối xác định nghĩa vụ thuế, ban hành thông báo và phối hợp với cơ quan xuất nhập cảnh trong quá trình áp dụng, gia hạn hoặc hủy bỏ biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.

Quy trình thực hiện tạm hoãn xuất cảnh

Bước 1: Cảnh báo trước 30 ngày. Đối với các trường hợp thuộc điểm a, b, c khoản 1, cơ quan thuế gửi thông báo qua Hệ thống thông tin quản lý thuế và công khai trên website của cơ quan thuế.

Bước 2: Không khắc phục đúng hạn. Trường hợp người nộp thuế không khắc phục trong thời hạn cảnh báo, cơ quan thuế ban hành thông báo áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh và gửi đến người nộp thuế, người bị tạm hoãn xuất cảnh.

Bước 3: Gửi thông tin theo thời gian thực đến cơ quan xuất nhập cảnh. Thông báo được truyền nhận dữ liệu theo thời gian thực giữa hệ thống của cơ quan thuế và hệ thống của cơ quan xuất nhập cảnh.

Bước 4: Cơ quan xuất nhập cảnh thực hiện tạm hoãn ngay trong ngày. Ngay khi nhận được thông báo từ hệ thống của cơ quan thuế, cơ quan xuất nhập cảnh thực hiện tạm hoãn xuất cảnh.

Quy trình trên cho thấy thời gian xử lý giữa cơ quan thuế và cơ quan xuất nhập cảnh được thực hiện rất nhanh, đặc biệt khi dữ liệu được truyền nhận theo thời gian thực. Vì vậy, người nộp thuế không nên chờ đến thời điểm xuất cảnh mới kiểm tra nghĩa vụ thuế, mà cần chủ động rà soát và xử lý ngay khi nhận được cảnh báo từ cơ quan thuế.

Tạm hoãn xuất cảnh theo Điều 28 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP và những điểm người nộp thuế cần lưu ý

Gia hạn tạm hoãn xuất cảnh

Việc gia hạn tạm hoãn xuất cảnh chỉ áp dụng đối với người nước ngoài. Chậm nhất 30 ngày trước ngày hết thời hạn tạm hoãn xuất cảnh, nếu người nộp thuế chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế, cơ quan thuế gửi thông báo gia hạn đến cơ quan xuất nhập cảnh và người bị tạm hoãn.

Đối với trường hợp người nước ngoài đang có nghĩa vụ thuế tại Việt Nam, kế toán và bộ phận phụ trách pháp lý cần theo dõi sát thời hạn tạm hoãn, tình trạng nợ thuế và hồ sơ thanh toán nghĩa vụ thuế để tránh phát sinh gia hạn tạm hoãn ngoài dự kiến.

Hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh

Biện pháp tạm hoãn xuất cảnh được hủy bỏ khi người nộp thuế đã hoàn thành nghĩa vụ thuế hoặc được xóa nợ thuế theo quy định. Trường hợp thông tin chưa được cập nhật trên hệ thống, người nộp thuế gửi chứng từ nộp thuế điện tử qua hệ thống để cơ quan thuế kiểm tra và xử lý.

Cơ quan thuế cập nhật thông tin và ban hành thông báo hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh ngay trên hệ thống. Cơ quan xuất nhập cảnh hủy bỏ biện pháp tạm hoãn xuất cảnh ngay khi nhận được thông báo từ cơ quan thuế.

Về mặt hồ sơ, người nộp thuế cần lưu trữ đầy đủ chứng từ nộp thuế, giấy nộp tiền vào ngân sách nhà nước, thông báo xử lý nợ thuế, thông báo hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh và các tài liệu điện tử liên quan để phục vụ đối chiếu khi cần thiết.

Phương thức kết nối và truyền nhận thông tin

Thông tin về tạm hoãn xuất cảnh, gia hạn tạm hoãn xuất cảnh và hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh được gửi bằng phương thức truyền nhận dữ liệu theo thời gian thực giữa Hệ thống thông tin quản lý thuế và Hệ thống xuất nhập cảnh.

Các chủ thể liên quan trong quá trình truyền nhận thông tin bao gồm cơ quan thuế, hệ thống thông tin quản lý thuế, hệ thống xuất nhập cảnh, tài khoản giao dịch thuế điện tử và người nộp thuế.

Trường hợp chưa đủ điều kiện truyền nhận dữ liệu thì thông báo được gửi qua đường bưu chính giữa cơ quan thuế, người nộp thuế và cơ quan xuất nhập cảnh.

Việc kết nối dữ liệu theo thời gian thực giúp rút ngắn thời gian xử lý thông báo, đồng thời làm tăng yêu cầu về tính chính xác và kịp thời của dữ liệu thuế. Người nộp thuế cần thường xuyên kiểm tra tài khoản giao dịch thuế điện tử, email, thông báo trên hệ thống thuế và các kênh liên hệ chính thức với cơ quan thuế.

Khuyến nghị nghiệp vụ từ Người trợ lý Atax

Người nộp thuế nên hoàn thành nghĩa vụ thuế đúng hạn để tránh bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.

Doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh cần định kỳ đối chiếu số thuế phải nộp, số thuế đã nộp, số thuế còn nợ, tiền chậm nộp và các thông báo do cơ quan thuế ban hành.

Kế toán cần thiết lập lịch theo dõi nghĩa vụ thuế theo từng sắc thuế, bao gồm thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, thuế môn bài, thuế nhà thầu và các khoản thu khác nếu có.

Trước khi người đại diện theo pháp luật, chủ hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh hoặc người nước ngoài có kế hoạch xuất cảnh, nên kiểm tra tình trạng nghĩa vụ thuế trên hệ thống thuế điện tử để kịp thời xử lý các khoản nợ thuế phát sinh.

Trường hợp đã nộp thuế nhưng dữ liệu chưa cập nhật, người nộp thuế cần chủ động gửi chứng từ nộp thuế điện tử qua hệ thống và liên hệ cơ quan thuế quản lý trực tiếp để được rà soát, cập nhật kịp thời.

Doanh nghiệp cần lưu ý tình trạng hoạt động tại địa chỉ đăng ký. Nếu không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, cần thực hiện thủ tục thay đổi thông tin đăng ký thuế, thay đổi địa chỉ hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế theo đúng quy định, tránh bị ghi nhận là không hoạt động tại địa chỉ đăng ký.

Kết luận

Biện pháp tạm hoãn xuất cảnh theo Điều 28 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP là nội dung người nộp thuế cần đặc biệt lưu ý trong quản trị rủi ro thuế. Để hạn chế rủi ro, người nộp thuế cần thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế đúng thời hạn, chủ động kiểm tra thông tin trên hệ thống thuế điện tử, lưu trữ chứng từ nộp thuế và phối hợp kịp thời với cơ quan thuế khi có thông báo cảnh báo hoặc thông báo áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.

(Nguồn nội dung theo hình ảnh: Điều 28 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ.)

Xem thêm Nghị định 254/2026/NĐ-CP và 6 điểm mới về hóa đơn điện tử doanh nghiệp cần nắm rõ