Tóm tắt nội dung
Chào mừng quý độc giả đến với Blog Kế toán của Người Trợ Lý Atax. Hôm nay, ATAX xin chia sẻ chuyên đề phân tích chuyên sâu về quy định: Nguyên tắc khấu trừ 10% thuế thu nhập cá nhân (TNCN) áp dụng từ ngày 01/07/2026 khi chấm dứt hợp đồng lao động.
Quy định pháp lý về nguyên tắc khấu trừ 10% thuế TNCN khi chấm dứt hợp đồng lao động
Căn cứ theo khoản 2 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP có hiệu lực áp dụng từ ngày 01/07/2026, trường hợp doanh nghiệp có phát sinh chi trả các khoản thu nhập từ tiền lương, tiền công từ 5.000.000 đồng/lần trở lên cho người lao động đã chấm dứt hợp đồng lao động thì doanh nghiệp có trách nhiệm khấu trừ thuế TNCN theo mức 10% trên tổng thu nhập chịu thuế trước khi chi trả.
Đối với các khoản chi trả dưới 5.000.000 đồng/lần, doanh nghiệp thực hiện khấu trừ 10% thuế TNCN khi cá nhân người lao động có yêu cầu cụ thể.
Phân biệt rõ ràng giữa Thu nhập chịu thuế và Thu nhập tính thuế để áp dụng chính xác
Trong công tác hạch toán và tính thuế, kế toán viên cần phân biệt rõ hai khái niệm này để tránh sai sót khi áp dụng tỷ lệ khấu trừ 10%:
Thu nhập chịu thuế TNCN là tổng số tiền người nộp thuế nhận được sau khi đã trừ đi các khoản thu nhập được miễn thuế (ví dụ: phần tiền lương làm thêm giờ, làm việc ban đêm được miễn thuế theo quy định pháp luật lao động). Thu nhập chịu thuế chưa trừ các khoản giảm trừ như giảm trừ gia cảnh hay bảo hiểm bắt buộc.
Công thức xác định: Thu nhập chịu thuế = Tổng thu nhập – Các khoản thu nhập được miễn thuế
Thu nhập tính thuế TNCN là phần thu nhập còn lại sau khi lấy thu nhập chịu thuế trừ tiếp đi các khoản giảm trừ gia cảnh, bảo hiểm bắt buộc, bảo hiểm tự nguyện (nếu có) và các khoản đóng góp từ thiện, nhân đạo, y tế, giáo dục.
Công thức xác định: Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế – Các khoản bảo hiểm bắt buộc – Các khoản giảm trừ.
Lưu ý quan trọng cho kế toán: Khi thực hiện khấu trừ tạm thời 10% đối với lao động đã chấm dứt hợp đồng, doanh nghiệp tính trực tiếp trên Thu nhập chịu thuế mà không được trừ trước các khoản giảm trừ gia cảnh hay bảo hiểm bắt buộc. Các khoản giảm trừ này chỉ được tính để xác định nghĩa vụ thuế cuối cùng khi cá nhân thực hiện quyết toán thuế năm.
Hướng dẫn chi tiết từ các Cục Thuế địa phương
Để thống nhất trong quá trình thực hiện, các doanh nghiệp cần lưu ý một số văn bản hướng dẫn nghiệp vụ từ cơ quan thuế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trong năm 2026 như sau:
Hướng dẫn của Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh tại Công văn số 12004/TTPHCM-QLDN3 ngày 26/08/2026: Khẳng định nguyên tắc khấu trừ 10% trên tổng thu nhập chịu thuế từ tiền lương, tiền công từ 5.000.000 đồng/lần trở lên sau khi nghỉ việc. Riêng các khoản chi trả cho những ngày không nghỉ phép đáp ứng Điều 113 Bộ luật Lao động năm 2019 và các khoản trợ cấp thôi việc, trợ cấp mất việc làm đúng quy định pháp luật thì được miễn thuế TNCN theo khoản 8 Điều 4 Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15 và Điều 26 Nghị định 253/2026/NĐ-CP.
Hướng dẫn của Cục Thuế tỉnh Quảng Ngãi tại Công văn số 6661/QNG-QLDN1 ngày 06/08/2026: Đối với cá nhân chỉ có duy nhất thu nhập thuộc đối tượng phải khấu trừ thuế theo tỷ lệ 10% nhưng ước tính tổng thu nhập chịu thuế của cá nhân sau khi giảm trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế, cá nhân đó được làm bản cam kết gửi tổ chức chi trả làm căn cứ tạm thời chưa khấu trừ thuế TNCN. Người làm cam kết phải chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật về tính trung thực của văn bản này.
Hướng dẫn của Cục Thuế tỉnh Ninh Bình tại Công văn số 10049/NBI-QLDN1 ngày 03/08/2026: Làm rõ phương pháp khấu trừ đối với tiền lương chi trả sau khi chấm dứt hợp đồng lao động. Đồng thời nhấn mạnh tiền lương làm việc ban đêm, làm thêm giờ và tiền lương trả cho ngày chưa nghỉ phép (đáp ứng đủ điều kiện của luật lao động) không tính vào thu nhập chịu khấu trừ 10%.
Hướng dẫn của Cục Thuế tỉnh Đồng Nai tại Công văn số 15676/DON-QLDN1 và 15679/DON-QLDN1 ngày 14/08/2026 cùng Cục Thuế tỉnh Hưng Yên tại Công văn số 13604/HYE-QLDN2 năm 2026: Đồng nhất việc yêu cầu tổ chức chi trả phải khấu trừ 10% đối với thu nhập từ 5.000.000 đồng/lần trở lên trước khi thanh toán cho người lao động đã nghỉ việc.
Khuyến nghị chuyên môn từ Người Trợ Lý Atax
Để đảm bảo tính tuân thủ pháp luật và giảm thiểu rủi ro bị truy thu thuế, bộ phận kế toán của doanh nghiệp cần chủ động rà soát danh sách nhân sự đã chấm dứt hợp đồng lao động nhưng vẫn phát sinh các khoản chi trả thực tế sau ngày 01/07/2026.
Doanh nghiệp cần phân loại chính xác các khoản chi trả nào thuộc diện chịu thuế và khoản nào thuộc diện được miễn thuế, đồng thời thực hiện lưu trữ hồ sơ, chứng từ cam kết một cách khoa học để phục vụ công tác thanh kiểm tra thuế sau này.
Liên hệ trực tiếp cho ATAX qua fanpage ĐẠI LÝ THUẾ NGƯỜI TRỢ LÝ hoặc liên hệ trực tiếp Hotline: 0988 168 368 để được tư vấn HOÀN TOÀN MIỄN PHÍ.
Năm 2026 khai Thuế GTGT theo tháng hay theo quý theo Thông tư 89/2026/TT-BTC?
