Tóm tắt nội dung
Chào mừng quý độc giả đến với chuyên mục phân tích nghiệp vụ của Người trợ lý Atax. Để hỗ trợ quý doanh nghiệp và các cán bộ kế toán chủ động trong việc cập nhật chính sách, Atax xin trình bày chi tiết về quy định nộp thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN) tạm nộp theo quý hoặc khai theo từng lần phát sinh từ ngày 01/07/2026, cùng hướng dẫn xác định cơ quan thuế tiếp nhận hồ sơ và kỳ tính thuế theo quy định hiện hành.
Quy định về tạm nộp thuế TNDN theo quý và khai theo từng lần phát sinh từ ngày 01/07/2026:
Căn cứ điểm a, b khoản 1 Điều 21 Thông tư 89/2026/TT-BTC, thuế TNDN về nguyên tắc là loại thuế tạm nộp theo quý và quyết toán năm. Tuy nhiên, người nộp thuế có trách nhiệm kê khai thuế TNDN theo từng lần phát sinh đối với các trường hợp cụ thể sau:
-
Thuế TNDN đối với hoạt động không phát sinh thường xuyên của người nộp thuế áp dụng theo phương pháp tỷ lệ trên doanh thu. Trường hợp người nộp thuế phát sinh nhiều lần trong cùng một tháng thì được lựa chọn khai theo tháng.
-
Thuế TNDN đối với hoạt động chuyển nhượng bất động sản của người nộp thuế áp dụng phương pháp tỷ lệ trên doanh thu theo quy định của pháp luật thuế TNDN.
-
Thuế TNDN từ hoạt động bán, bán đấu giá bất động sản và tài sản bảo đảm khác của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền thuộc trường hợp khấu trừ, khai thay, nộp thay quy định tại điểm c khoản 1 và các điểm c.1, d, k khoản 2 Điều 22 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP.
Bao gồm: Tài sản thi hành án của cơ quan thi hành án/tổ chức đấu giá, tài sản để xử lý nợ của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức mà Nhà nước sở hữu 100% vốn điều lệ do Chính phủ thành lập. Trường hợp phát sinh nhiều lần trong tháng thì được khai theo tháng.
-
Thuế TNDN từ hoạt động chuyển nhượng vốn của doanh nghiệp nước ngoại.
-
Thuế TNDN đối với hoạt động bán toàn bộ Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do tổ chức làm chủ sở hữu dưới hình thức chuyển nhượng vốn có gắn với bất động sản của người nộp thuế áp dụng theo phương pháp tỷ lệ trên doanh thu.
-
Thuế TNDN đối với hoạt động chia lợi tức cho tổ chức đầu tư của Quỹ đầu tư chứng khoán (không phân biệt tổ chức đầu tư trong nước hay nước ngoài).
Xác định cơ quan thuế tiếp nhận và xử lý hồ sơ khai thuế TNDN từ ngày 01/07/2026:
Theo khoản 2 Điều 21 Thông tư 89/2026/TT-BTC, thẩm quyền tiếp nhận hồ sơ khai thuế được phân định rõ ràng như sau:
-
Người nộp thuế nộp hồ sơ cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp. Trường hợp có đơn vị phụ thuộc, địa điểm kinh doanh tại tỉnh khác nơi có trụ sở chính và có thu nhập được hưởng ưu đãi thuế TNDN thì phải xác định riêng số thuế phải nộp cho hoạt động ưu đãi với cơ quan thuế quản lý nơi có đơn vị phụ thuộc, địa điểm kinh doanh đó.
-
Trường hợp có đơn vị trực thuộc hạch toán độc lập (trừ đơn vị phụ thuộc của doanh nghiệp theo Luật Doanh nghiệp): Đơn vị trực thuộc nộp hồ sơ khai thuế TNDN phát sinh tại đơn vị cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp của đơn vị trực thuộc đó.
-
Trường hợp hạch toán tập trung có đơn vị phụ thuộc, địa điểm kinh doanh tại tỉnh khác nơi có trụ sở chính: Thực hiện khai, tính và nộp hồ sơ thuế cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp trụ sở chính, đồng thời thực hiện phân bổ số thuế phải nộp cho từng tỉnh nơi có hoạt động kinh doanh theo quy định (ngoại trừ doanh nghiệp siêu nhỏ theo luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa).
-
Đối với hoạt động chuyển nhượng bất động sản ngoại tỉnh và hoạt động bán/đấu giá tài sản bảo đảm: Cơ quan thuế tiếp nhận hồ sơ khai thuế là cơ quan thuế nơi có bất động sản chuyển nhượng, hoặc cơ quan thuế quản lý trực tiếp cơ quan, tổ chức bán tài sản bảo đảm.
-
Đối với hoạt động chuyển nhượng vốn của doanh nghiệp nước ngoài: Cơ quan thuế tiếp nhận là cơ quan thuế quản lý trực tiếp tổ chức Việt Nam nơi doanh nghiệp nước ngoài đầu tư vốn.
-
Đối với hoạt động chia lợi tức cho tổ chức đầu tư của Quỹ đầu tư chứng khoán: Cơ quan thuế tiếp nhận là cơ quan thuế quản lý trực tiếp Công ty quản lý quỹ đầu tư chứng khoán.
-
Đối với tập đoàn kinh tế, tổng công ty: Nếu đơn vị thành viên hạch toán được doanh thu, chi phí, thu nhập chịu thuế hoặc có hoạt động kinh doanh khác biệt hạch toán riêng được thì đơn vị thành viên thực hiện khai nộp thuế TNDN trực tiếp với cơ quan thuế quản lý trực tiếp đơn vị thành viên.
Quy định về xác định kỳ tính thuế hiện hành:
Căn cứ khoản 2 Điều 9 Nghị định 252/2026/NĐ-CP, kỳ tính thuế được phân loại cụ thể như sau:
-
Kỳ tính thuế theo từng lần phát sinh: Xác định là ngày người nộp thuế phát sinh nghĩa vụ thuế.
-
Kỳ tính thuế tháng: Xác định từ ngày đầu tháng đến ngày cuối tháng của năm dương lịch.
-
Kỳ tính thuế quý: Xác định từ ngày đầu quý đến ngày cuối quý của năm dương lịch hoặc năm tài chính.
-
Kỳ tính thuế năm: Xác định theo năm dương lịch hoặc năm tài chính của doanh nghiệp.
-
Kỳ quyết toán thuế: Xác định theo kỳ kế toán năm đối với pháp luật kế toán (ngoại trừ một số trường hợp đặc thù). Riêng đối với thuế thu nhập cá nhân, kỳ quyết toán thuế áp dụng theo năm dương lịch hoặc 12 tháng liên tục từ ngày đầu tiên có mặt tại Việt Nam đối với cá nhân cư trú đặc thù.
Hy vọng bài phân tích chuyên sâu từ Người trợ lý Atax đã cung cấp cho quý doanh nghiệp cái nhìn toàn diện, chuẩn xác về mặt pháp lý đối với nghĩa vụ thuế TNDN. Việc tuân thủ đúng quy định không chỉ giúp tối ưu hóa quản trị rủi ro mà còn khẳng định tính chuyên nghiệp của hệ thống tài chính kế toán tại đơn vị.
Lịch nộp báo cáo Thuế và nghĩa vụ tài chính quan trọng trong tháng 08/2026
