Tóm tắt nội dung
Người trợ lý Atax kính chào Quý độc giả và Quý doanh nghiệp. Hệ thống văn bản pháp luật thuế liên tục có những cập nhật quan trọng nhằm tối ưu hóa quy trình kê khai và quản lý thuế. Kể từ ngày 05/11/2026, Nghị định số 252/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực thi hành, mang lại những thay đổi mang tính quyết định đối với công tác kế toán thuế Thu nhập cá nhân (TNCN). Nhằm hỗ trợ Quý doanh nghiệp chủ động tuân thủ pháp luật và giảm thiểu rủi ro trong kỳ kê khai mới, Atax xin tổng hợp và phân tích chuyên sâu ba nội dung pháp lý trọng yếu sau đây.
Chính thức bãi bỏ biểu mẫu theo công văn 828/TCT-KK, chuyển sang mẫu 01/BKNT-KTNT1
Trước đây, căn cứ hướng dẫn tại Công văn số 828/TCT-KK năm 2025 (dựa trên Luật Quản lý thuế 2019), các tổ chức và cá nhân khi thực hiện nộp thay thuế TNCN cho người lao động có trách nhiệm cung cấp danh sách thông tin chi tiết về số thuế TNCN đã nộp thay cho từng cá nhân. Tuy nhiên, quy định này đã chính thức được thay thế bằng văn bản quy phạm pháp luật cấp Nghị định.
Cụ thể, theo Khoản 2 Điều 60 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP, tổ chức, cá nhân thực hiện khấu trừ, khai thuế thay, hoặc nộp thay thuế có trách nhiệm cung cấp thông tin chi tiết số tiền thuế và các khoản thu khác đã khấu trừ, nộp thay theo mẫu do Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định, kèm theo chứng từ nộp thuế cho cơ quan quản lý thuế trực tiếp. Thời hạn cung cấp thông tin này đồng nhất với thời hạn nộp thuế theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.
Để hướng dẫn thực hiện, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 89/2026/TT-BTC. Theo đó, biểu mẫu được áp dụng chính thức là Mẫu số 01/BKNT-KTNT (quy định tại Phụ lục III ban hành kèm theo Thông tư này).
Hiện tại, ứng dụng Hỗ trợ kê khai thuế (HTKK) từ phiên bản 5.8.2 đã cập nhật tờ khai thuế TNCN theo Thông tư 89/2026/TT-BTC cùng Mẫu số 01/BKNT-KTNT, đồng thời đưa ra thông báo ngừng áp dụng việc nộp danh sách chi tiết theo Công văn 828 cũ.
Kế toán doanh nghiệp cần lưu ý cập nhật phần mềm để chuyển đổi sang cung cấp thông tin chi tiết theo Mẫu số 01/BKNT-KTNT kèm theo chứng từ nộp thuế đã tích hợp trên hệ thống.
Trường hợp không phát sinh khấu trừ Thuế TNCN nhưng vẫn bắt buộc nộp tờ khai quý
Theo nguyên tắc chung được quy định tại Khoản 6 Điều 11 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP, người khai thuế TNCN là tổ chức, cá nhân trả thu nhập thuộc trường hợp khai thuế theo tháng hoặc theo quý không phải nộp hồ sơ khai thuế đối với tháng hoặc quý không phát sinh việc khấu trừ thuế TNCN của đối tượng nhận thu nhập.
Tuy nhiên, cơ quan thuế áp dụng ngoại lệ bắt buộc đối với một số trường hợp cụ thể. Ngay cả khi không phát sinh khấu trừ thuế và thuộc trường hợp không phải quyết toán thuế TNCN theo quy định, tổ chức, cá nhân trả thu nhập vẫn phải thực hiện nghĩa vụ nộp hồ sơ khai thuế TNCN của quý tương ứng nếu thuộc một trong tám trường hợp sau đây:
-
Tháng hoặc quý cuối cùng trong năm dương lịch
-
Tháng hoặc quý phát sinh việc chia
-
Tách
-
Hợp nhất
-
Sáp nhập
-
Giải thể
-
Phá sản
-
Chấm dứt hoạt động doanh nghiệp
Do đó, kế toán cần đặc biệt lưu ý các mốc thời gian và sự kiện tổ chức này để nộp tờ khai đúng hạn, tránh rủi ro bị phạt chậm nộp tờ khai.
Ngoài ra, theo Khoản 7 Điều 11 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP, trường hợp tổ chức, cá nhân hoàn toàn không phát sinh chi trả thu nhập từ tiền lương, tiền công trong cả năm thì mới không phải nộp hồ sơ khai quyết toán thuế TNCN đối với nguồn thu nhập này.
Danh mục các khoản tiền thưởng không tính vào thu nhập chịu Thuế TNCN năm 2026
Việc phân loại chính xác các khoản tiền thưởng giúp doanh nghiệp thực hiện đúng nghĩa vụ thuế và bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho người lao động. Căn cứ Điểm a Khoản 4 Điều 8 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP, các khoản tiền thưởng không mang tính chất tiền lương, tiền công và không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN bao gồm năm nhóm cụ thể sau:
-
Thứ nhất: Các khoản tiền thưởng kèm theo các danh hiệu được Nhà nước phong tặng.
-
Thứ hai: Tiền thưởng kèm theo các danh hiệu thi đua, các hình thức khen thưởng theo đúng quy định của pháp luật về thi đua khen thưởng.
-
Thứ ba: Tiền thưởng kèm theo giải thưởng quốc gia, giải thưởng quốc tế được Nhà nước Việt Nam thừa nhận.
-
Thứ tư: Tiền thưởng về cải tiến kỹ thuật, sáng chế, phát minh được cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận bằng văn bản.
-
Thứ năm: Tiền thưởng về việc phát hiện, khai báo hành vi vi phạm pháp luật với cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Kế toán lưu ý rằng, các khoản tiền thưởng khác ngoài danh mục nêu trên (chẳng hạn như thưởng hoàn thành KPI, thưởng doanh số, thưởng các ngày lễ Tết thông thường không đi kèm danh hiệu thi đua được Nhà nước công nhận) đều cấu thành thu nhập chịu thuế từ tiền lương, tiền công và phải thực hiện khấu trừ thuế TNCN theo biểu thuế lũy tiến từng phần theo quy định.
Lời khuyên từ Người Trợ lý Atax
Để đảm bảo tính tuân thủ và hạn chế tối đa sai sót trong kỳ kê khai thuế cuối năm 2026, Người trợ lý Atax khuyến nghị Quý doanh nghiệp nhanh chóng thực hiện ba bước sau:
-
Cập nhật ngay ứng dụng HTKK lên phiên bản mới nhất để áp dụng Mẫu số 01/BKNT-KTNT theo đúng Thông tư 89/2026/TT-BTC.
-
Rà soát lại tình trạng hoạt động của doanh nghiệp để xác định nghĩa vụ nộp tờ khai quý ngay cả khi không phát sinh khấu trừ thuế.
-
Thực hiện phân loại chi tiết các khoản chi tiền thưởng cuối năm để áp dụng chính sách thuế TNCN chính xác nhất.
Atax luôn sẵn sàng đồng hành và hỗ trợ Quý doanh nghiệp thực thi các giải pháp kế toán, thuế chuyên nghiệp và an toàn.
Liên hệ trực tiếp cho ATAX qua fanpage ĐẠI LÝ THUẾ NGƯỜI TRỢ LÝ hoặc liên hệ trực tiếp Hotline: 0988 168 368 để được tư vấn HOÀN TOÀN MIỄN PHÍ.
Nhận diện 7 hành vi vi phạm phổ biến về kê khai doanh thu Hộ kinh doanh theo Công văn 3786
