Tóm tắt nội dung
- Mức giảm trừ tối đa đối với chi phí y tế và giáo dục – đào tạo
- Điều kiện bắt buộc để khoản chi được tính giảm trừ
- Các khoản chi không được tính giảm trừ để tránh trùng lặp quyền lợi
- Quy định về việc lập và sử dụng hóa đơn điện tử
- Lưu ý quan trọng nhất: Người nộp thuế phải tự quyết toán thuế TNCN
- Sự phối hợp của các tổ chức, doanh nghiệp và cơ quan quản lý
Chào Quý độc giả và Khách hàng của ATAX kể từ ngày 01/07/2026, chính sách thuế thu nhập cá nhân (TNCN) tại Việt Nam có sự bổ sung quan trọng khi cho phép cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công được giảm trừ các khoản chi phí y tế và giáo dục – đào tạo của bản thân và người phụ thuộc khi xác định thu nhập chịu thuế. Để giúp Quý doanh nghiệp và Người nộp thuế chủ động áp dụng đúng quy định, bảo đảm tối đa quyền lợi hợp pháp, ATAX xin tổng hợp và phân tích chi tiết các hướng dẫn nghiệp vụ trọng yếu dựa trên Công văn số 47199/HAN-QLDN5 ngày 18/09/2026 của Cục Thuế TP. Hà Nội và Nghị định số 253/2026/NĐ-CP.
Mức giảm trừ tối đa đối với chi phí y tế và giáo dục – đào tạo
Theo quy định mới, mức giảm trừ gia cảnh cụ thể cho từng nhóm chi phí được giới hạn định mức như sau:
• Đối với chi phí y tế: Áp dụng cho chi phí khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước thuộc phạm vi danh mục do bảo hiểm y tế (BHYT) chi trả. Tổng mức giảm trừ tối đa không vượt quá 23 triệu đồng/năm.
• Đối với chi phí giáo dục – đào tạo: Áp dụng cho chi phí học tập tại cơ sở giáo dục – đào tạo trong nước, bao gồm tiền học phí giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học theo quy định của pháp luật và các khóa đào tạo kỹ năng chuyên môn khác tại cơ sở giáo dục – đào tạo. Tổng mức giảm trừ tối đa không vượt quá 24 triệu đồng/năm.
Điều kiện bắt buộc để khoản chi được tính giảm trừ
Để các khoản chi phí nêu trên được chấp nhận là khoản giảm trừ hợp lệ khi tính thuế TNCN, người nộp thuế cần đáp ứng đầy đủ các điều kiện pháp lý nghiêm ngặt sau đây:
• Điều kiện về chứng từ: Khoản chi phải có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp theo quy định của pháp luật. Riêng đối với chi phí y tế, ngoài hóa đơn, người nộp thuế bắt buộc phải kèm theo Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh sử dụng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.
• Điều kiện về thông tin trên chứng từ: Hóa đơn và chứng từ sử dụng để giảm trừ phải thể hiện rõ ràng, chính xác thông tin định danh của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc của người nộp thuế.
• Điều kiện về nguồn tài chính chi trả: Các khoản chi này phải thực tế do người nộp thuế tự chi trả và không được bù đắp từ các nguồn khác, bao gồm nguồn tài trợ, hỗ trợ, trả thay của tổ chức, cá nhân khác, nguồn ngân sách nhà nước, quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế hoặc các đơn vị bảo hiểm chi trả dưới mọi hình thức.
Các khoản chi không được tính giảm trừ để tránh trùng lặp quyền lợi
Công văn số 47199/HAN-QLDN5 lưu ý người nộp thuế cần phân biệt rõ các khoản chi y tế, giáo dục đã được tính là thu nhập không mang tính chất tiền lương, tiền công (không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN do người sử dụng lao động chi trả). Các khoản này sẽ không được tính giảm trừ lần hai, bao gồm:
• Khoản tiền hỗ trợ của người sử dụng lao động cho việc khám, chữa bệnh hiểm nghèo cho bản thân người lao động và thân nhân người lao động trong phạm vi hóa đơn thực tế sau khi trừ số tiền bảo hiểm chi trả (nếu có).
• Khoản tiền học phí cho con của người lao động nước ngoài học tại Việt Nam, hoặc con của người lao động Việt Nam đang làm việc tại nước ngoài học tại nước ngoài từ bậc mầm non đến trung học phổ thông do người sử dụng lao động trả thay.
• Khoản chi do người sử dụng lao động trả thay tiền đào tạo nâng cao trình độ, tay nghề cho người lao động phù hợp với chuyên môn nghiệp vụ hoặc theo kế hoạch của đơn vị.
• Các khoản chi cho y tế thuộc trường hợp đã được giảm thuế đối với bệnh hiểm nghèo theo quy định tại Điều 40 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP.
Quy định về việc lập và sử dụng hóa đơn điện tử
Việc lập hóa đơn đối với các dịch vụ y tế, giáo dục phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định tại Nghị định số 254/2026/NĐ-CP và hướng dẫn của cơ quan thuế:
• Thời điểm lập hóa đơn dịch vụ: Về nguyên tắc là thời điểm hoàn thành việc cung cấp dịch vụ, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa. Trường hợp thu tiền trước hoặc trong khi cung cấp dịch vụ thì thời điểm lập hóa đơn là thời điểm thu tiền (không bao gồm tiền đặt cọc bảo đảm thực hiện hợp đồng).
• Trách nhiệm của cơ sở y tế: Cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có sử dụng phần mềm quản lý viện phí phải lập hóa đơn điện tử giao cho khách hàng khi có yêu cầu. Đồng thời, theo Quyết định số 697/QĐ-BYT ngày 19/3/2026 của Bộ Y tế, cơ sở y tế phải lập Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh cho mỗi lượt khám chữa bệnh của người bệnh. Đối với đơn vị đã triển khai bệnh án điện tử, có thể lập bảng kê điện tử và cung cấp qua phương tiện điện tử.
Lưu ý quan trọng nhất: Người nộp thuế phải tự quyết toán thuế TNCN
Một nội dung mang tính quyết định mà người lao động cần đặc biệt lưu ý: Trong trường hợp có yêu cầu áp dụng khoản giảm trừ chi phí y tế, giáo dục nêu trên khi tính thuế, người nộp thuế KHÔNG ĐƯỢC ỦY QUYỀN quyết toán thuế cho cơ quan chi trả thu nhập (doanh nghiệp) mà bắt buộc phải tự thực hiện quyết toán thuế TNCN trực tiếp với cơ quan thuế.
Do đó, để bảo đảm quyền lợi của mình, người nộp thuế cần chủ động lưu trữ khoa học, đầy đủ các hóa đơn, chứng từ, bảng kê chi phí ngay từ thời điểm phát sinh chi phí, đồng thời kiểm tra kỹ lưỡng thông tin cá nhân hoặc thông tin người phụ thuộc trên các chứng từ này.
Sự phối hợp của các tổ chức, doanh nghiệp và cơ quan quản lý
Để chính sách nhân văn này đi vào thực tế hiệu quả, cơ quan Thuế đề nghị:
• Các doanh nghiệp, tổ chức sử dụng lao động: Tăng cường phổ biến, tuyên truyền rộng rãi chính sách giảm trừ mới này đến toàn thể người lao động để họ nắm rõ quyền lợi và quy trình thực hiện quyết toán.
• Các cơ sở y tế, giáo dục: Nghiêm túc thực hiện đúng quy định về lập, sử dụng hóa đơn điện tử và bảng kê chi phí theo hướng dẫn của Bộ Y tế và Bộ Tài chính để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân.
• Sở Y tế, Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp với chính quyền địa phương: Tăng cường chỉ đạo, giám sát các cơ sở trực thuộc thực hiện đúng quy định pháp luật nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người nộp thuế.
Trên đây là toàn bộ thông tin hướng dẫn chuyên môn từ Người trợ lý ATAX. Việc chuẩn bị hồ sơ quyết toán thuế TNCN đầy đủ và chính xác không chỉ giúp tối ưu hóa số thuế phải nộp mà còn thể hiện tinh thần tuân thủ pháp luật thuế một cách chuyên nghiệp. Nếu Quý khách hàng hoặc Doanh nghiệp cần tư vấn chi tiết hơn về cách thức thiết lập chứng từ hoặc quy trình tự quyết toán thuế TNCN, hãy liên hệ ngay với ATAX để nhận được sự đồng hành từ các chuyên gia tài chính – kế toán hàng đầu.
Liên hệ trực tiếp cho ATAX qua fanpage ĐẠI LÝ THUẾ NGƯỜI TRỢ LÝ hoặc liên hệ trực tiếp Hotline: 0988 168 368 để được tư vấn HOÀN TOÀN MIỄN PHÍ.
Hướng dẫn xác định người phụ thuộc tính giảm trừ gia cảnh Thuế TNCN theo Công văn 6846/CT-QLNT
